{"id":14310,"date":"2022-11-17T15:50:00","date_gmt":"2022-11-17T14:50:00","guid":{"rendered":"https:\/\/bpzoliborz.pl\/bpzoliborz\/?p=14310"},"modified":"2023-02-28T11:54:33","modified_gmt":"2023-02-28T10:54:33","slug":"koralina-neil-gaiman-oraz-koralina-i-tajemnicze-drzwi-henry-selick-spotkanie-dkkif","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bpzoliborz.pl\/bpzoliborz\/index.php\/2022\/11\/17\/koralina-neil-gaiman-oraz-koralina-i-tajemnicze-drzwi-henry-selick-spotkanie-dkkif\/","title":{"rendered":"\u201eKoralina” Neil Gaiman oraz \u201eKoralina i tajemnicze drzwi” Henry Selick – spotkanie DKKiF"},"content":{"rendered":"\n

16 listopada spotkali\u015bmy si\u0119 by rozmawia\u0107 o \u201eKoralinie<\/strong>\u201d Neila Gaimana i ekranizacji pod tytu\u0142em \u201eKoralina i tajemnicze drzwi<\/strong>\u201d w re\u017cyserii Henry’ego Selicka z 2009 roku. <\/p>\n\n\n\n

Neil Gaiman znany jest nie tylko jako pisarz fantastyki dzieci\u0119cej, ale te\u017c tw\u00f3rca powie\u015bci fantastycznych dla doros\u0142ych. Opowie\u015bci Gaimana, cho\u0107 pe\u0142ne wydarze\u0144 nadprzyrodzonych, zazwyczaj osadzone s\u0105 w realnym \u015bwiecie. Doskona\u0142ym przyk\u0142adem jest opowiadanie \u201eKoralina<\/strong>\u201d. Bohaterk\u0105 opowie\u015bci jest tytu\u0142owa Karolina \u201eKoralina\u201d Jones, dziewczynka w wieku przedszkolnym, kt\u00f3rej rodzina niedawno przeprowadzi\u0142a si\u0119 do du\u017cego, starego domu. Pewnego dnia zachwycona zwiedzaniem i odkrywaniem nowych miejsc Koralina wchodzi przez dziur\u0119 w \u015bcianie do s\u0105siedniego mieszkania i spotyka podobn\u0105 do swojej matki istot\u0119, kt\u00f3ra planuje uwi\u0119zi\u0107 j\u0105 tam na zawsze. M\u0142odej bohaterce udaje si\u0119 w ko\u0144cu pokona\u0107 drug\u0105 matk\u0119 i wr\u00f3ci\u0107 do domu.<\/p>\n\n\n\n

\"zdj\u0119cie<\/figure>\n\n\n\n

W \u201eKoralinie\u201d Neila Gaimana bohaterka tworzy pi\u0119kno z nudy, kreuj\u0105c alternatywny magiczny \u015bwiat, kt\u00f3ry ostatecznie pozwala jej doceni\u0107 \u017cycie, kt\u00f3re tak bardzo chce zmieni\u0107. Ta mroczna fantazja s\u0142u\u017cy jako portal do psychoanalitycznych my\u015bli, kt\u00f3re ukrywaj\u0105 si\u0119 g\u0142\u0119boko w zakamarkach jej umys\u0142u. Ze wzgl\u0119du na jej w du\u017cej mierze nieobecnych rodzic\u00f3w, Koralina mo\u017ce rozwin\u0105\u0107 swoj\u0105 wyobra\u017ani\u0119. Jednak to dzi\u0119ki ignorowaniu Koraliny przez rodzic\u00f3w dziewczynka jest w stanie stworzy\u0107 portal do nowego r\u00f3wnoleg\u0142ego \u015bwiata, kt\u00f3ry reprezentuje jej wersj\u0119 lepszego \u017cycia. Chc\u0105c znale\u017a\u0107 rozrywk\u0119, Koralina idzie, liczy wszystkie drzwi w domu i znajduje swoje drzwi. Te drzwi s\u0105 sposobem Koraliny na radzenie sobie z brakiem silnej rodzicielskiej obecno\u015bci. Ostatecznie dziewczynka tworzy je, by s\u0142u\u017cy\u0142y jako forma ucieczki od rozczarowuj\u0105cej rzeczywisto\u015bci. <\/p>\n\n\n\n

Ba\u015bnie s\u0105 bardziej ni\u017c prawdziwe: nie dlatego, i\u017c m\u00f3wi\u0105 nam,
\u017ce istniej\u0105 smoki, ale \u017ce u\u015bwiadamiaj\u0105, i\u017c smoki mo\u017cna pokona\u0107.<\/p>G. K. Chesterton <\/cite><\/blockquote>\n\n\n\n

Koralina wykorzystuje r\u00f3wnoleg\u0142y wszech\u015bwiat, aby lepiej zrozumie\u0107, gdzie znajduje si\u0119 we w\u0142asnym domu. Chocia\u017c ten \u015bwiat okazuje si\u0119 kompletn\u0105 katastrof\u0105, podr\u00f3\u017c (kt\u00f3r\u0105 przechodzi, pr\u00f3buj\u0105c naprawi\u0107 sw\u00f3j b\u0142\u0105d wej\u015bcia do niego) pomaga jej zrozumie\u0107, jak doceni\u0107 swoje prawdziwe \u017cycie. Koralina koncentruje si\u0119 na tym, jak negocjuje si\u0119 swoje miejsce w \u015bwiecie. W jaki spos\u00f3b jest si\u0119 uznawanym na w\u0142asnych prawach, zamiast by\u0107 ignorowanym z jednej lub d\u0142awionym z drugiej strony. Koralina odkrywa swoje miejsce do\u015bwiadczaj\u0105c zar\u00f3wno sytuacji rodzinnych w swojej rzeczywisto\u015bci, jak i w \u015bwiecie fantazji. Z czasem Koralina zdaje sobie spraw\u0119, \u017ce jej pragnienie lepszego \u017cycia z bardziej troskliwymi rodzicami jest b\u0142\u0119dne. Boi si\u0119 swojego nowego \u015bwiata i chce odzyska\u0107 swoje stare \u017cycie. Marzy o tym pozornie lepszym \u015bwiecie, poniewa\u017c wszystko, czego tak naprawd\u0119 chce w \u017cyciu, to zyska\u0107 troch\u0119 uwagi rodzic\u00f3w. Bez tego czuje si\u0119 nieusatysfakcjonowana.<\/p>\n\n\n\n

– Ty naprawd\u0119 nie rozumiesz, prawda? – rzek\u0142a. – Ja wcale nie chc\u0119 wszystkiego, czego pragn\u0119. Nikt tego nie chce. Nie tak naprawd\u0119. Co to za zabawa dostawa\u0107 wszystko, o czym si\u0119 marzy, tak po prostu? Wtedy to nic nie znaczy. Zupe\u0142nie nic.<\/p>Neil Gaiman, \u201eKoralina\u201d, t\u0142umaczenie Paulina Braiter<\/cite><\/blockquote>\n\n\n\n

Podobnie jak wiele innych literackich dzie\u0142 fantastycznych, zar\u00f3wno tradycyjnych, jak i wsp\u00f3\u0142czesnych, Koralina Gaimana wykorzystuje trop z\u0142ej, pot\u0119\u017cnej \u201einnej\u201d matki jako narz\u0119dzia, za pomoc\u0105 kt\u00f3rego bohaterowie rozwi\u0105zuj\u0105 kwestie to\u017csamo\u015bci, w\u0142asnego miejsca w \u015bwiecie oraz rodzaj\u00f3w relacji spo\u0142eczno-kulturowych – mi\u0119dzyludzkich. Poprzez wyimaginowan\u0105 mam\u0119 Koralina mo\u017ce do\u015bwiadczy\u0107, jak to jest mie\u0107 apodyktyczn\u0105 matk\u0119 i jak to jest odda\u0107 si\u0119 jej ca\u0142kowicie pod opiek\u0119 i kontrol\u0119. <\/p>\n\n\n\n

– Dzi\u0119kuj\u0119, Koralino – odpar\u0142a zimno druga matka. Jej g\u0142os nie dobiega\u0142 wy\u0142\u0105cznie z ust, ale te\u017c z mg\u0142y, opar\u00f3w, domu, nieba. – Wiesz, \u017ce ci\u0119 kocham – doda\u0142a.
I wbrew samej sobie Koralina przytakn\u0119\u0142a. Istotnie, druga matka j\u0105 kocha\u0142a. Kocha\u0142a j\u0105 jednak tak jak sk\u0105piec pieni\u0105dze albo smok swoje z\u0142oto. Koralina wiedzia\u0142a, \u017ce w guzikowych oczach drugiej matki jest jedynie w\u0142asno\u015bci\u0105, niczym wi\u0119cej. Domowym zwierz\u0105tkiem, kt\u00f3re przesta\u0142o bawi\u0107 swoj\u0105 pani\u0105.<\/p>Neil Gaiman, \u201eKoralina\u201d, t\u0142umaczenie Paulina Braiter<\/cite><\/blockquote>\n\n\n\n

Guzikowe oczy reprezentuj\u0105 ostatni krok Koraliny, by porzuci\u0107 swoje prawdziwe \u017cycie. Jednak dziewczynka w ko\u0144cu zdaje sobie spraw\u0119, \u017ce ceni sobie niezale\u017cno\u015b\u0107, kt\u00f3r\u0105 daj\u0105 jej prawdziwi rodzice. Wtedy zauwa\u017ca znikni\u0119cie rodzic\u00f3w i czuje, \u017ce jej prawdziwy \u015bwiat r\u00f3wnie\u017c znika. Odzyskanie rodzic\u00f3w wymaga od Koraliny wiele wysi\u0142ku. W ko\u0144cu budzi si\u0119 w swoim prawdziwym \u015bwiecie i zasiada do obiadu z rodzicami, kt\u00f3rzy nie maj\u0105 poj\u0119cia, co si\u0119 w\u0142a\u015bnie wydarzy\u0142o. My jako czytelnicy widzimy jednak przemian\u0119 Koraliny w ko\u0144cowych zdaniach ksi\u0105\u017cki:<\/p>\n\n\n\n

Tego wieczoru na obiad by\u0142a pizza. I cho\u0107 zosta\u0142a upieczona przez ojca (ciasto miejscami by\u0142o grube, mi\u0119kkie i surowe, a miejscami za cienkie i przypalone) i cho\u0107 po\u0142o\u017cy\u0142 na ni\u0105 kawa\u0142ki zielonej papryki, ma\u0142e klopsiki i, wyobra\u017acie sobie tylko, kawa\u0142ki ananasa, Koralina zjad\u0142a ca\u0142y podany jej kawa\u0142ek.<\/p>Neil Gaiman, \u201eKoralina\u201d, t\u0142umaczenie Paulina Braiter<\/cite><\/blockquote>\n\n\n\n

Koralina ju\u017c nie narzeka na obiad. Wydoro\u015bla\u0142a i nauczy\u0142a si\u0119 docenia\u0107 swoje \u017cycie takim, jakie jest. <\/p>\n\n\n\n

Zwykle w noc przed pierwszym dniem nowego roku szkolnego Koralina bardzo si\u0119 denerwowa\u0142a, teraz jednak u\u015bwiadomi\u0142a sobie, \u017ce w szkole nie ma nic, czego mia\u0142aby si\u0119 ba\u0107.

Nagle wyda\u0142o jej si\u0119, \u017ce w nocnym powietrzu s\u0142yszy muzyk\u0119. Tak\u0105, kt\u00f3r\u0105 mo\u017cna zagra\u0107 wy\u0142\u0105cznie na malutkich srebrnych tr\u0105bkach, tubach i puzonach, na fletach i fagotach tak delikatnych i ma\u0142ych, \u017ce ich klawisze mog\u0105 naciska\u0107 jedynie male\u0144kie r\u00f3\u017cowe paluszki bia\u0142ych myszy.<\/p>

Koralina wyobrazi\u0142a sobie, \u017ce zn\u00f3w znalaz\u0142a si\u0119 w swoim \u015bnie z dwiema dziewczynkami i ch\u0142opcem pod d\u0119bem na \u0142\u0105ce. U\u015bmiechn\u0119\u0142a si\u0119.
Gdy na niebie zal\u015bni\u0142y pierwsze gwiazdy, w ko\u0144cu osun\u0119\u0142a si\u0119 w sen. \u0141agodna muzyka mysiego cyrku, d\u017awi\u0119cz\u0105ca w ciep\u0142ym wieczornym powietrzu, oznajmia\u0142a \u015bwiatu, \u017ce lato dobiega ko\u0144ca.<\/p>Neil Gaiman, \u201eKoralina\u201d, t\u0142umaczenie Paulina Braiter<\/cite><\/blockquote>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Doskonale zrealizowany animowany film poklatkowy 3D, wyre\u017cyserowany i napisany przez Henry’ego Selicka ma wolniejsze tempo i bardziej kontemplacyjny ton ni\u017c powie\u015b\u0107. Dzi\u0119ki temu \u201eKoralina i tajemnicze drzwi<\/strong>\u201d utrzymuje si\u0119 w atmosferze, kt\u00f3ra jest przera\u017caj\u0105ca, cudownie dziwna i pe\u0142na uczu\u0107. Wygl\u0105d i nastr\u00f3j filmu mog\u0105 przypomina\u0107 doros\u0142ym widzom senne pejza\u017ce Tima Burtona (z kt\u00f3rym Selick pracowa\u0142 przy \u201eMiasteczku Halloween\u201d), Guillermo del Toro i Davida Lyncha. Podobnie jak ci filmowcy, Selicka interesuje dzieci\u0144stwo nie jako stan sentymentalnej, biernej niewinno\u015bci, ale raczej jako aktywny, kipi\u0105cy stan receptywno\u015bci, w kt\u00f3rym sama \u015bwiadomo\u015b\u0107 jest miejscem cudownych, czasem niezno\u015bnych dramat\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Henry Selick jest nie mniej pomys\u0142owy od Gaimana sprawiaj\u0105c, \u017ce nawet nudna domowa rzeczywisto\u015b\u0107 Koraliny jest zabarwiona czarem. Jej s\u0105siedzi to zbi\u00f3r ekscentryk\u00f3w, kt\u00f3rych cechy fizyczne pasuj\u0105 do ich dziwactw. Na g\u00f3rze znajduje si\u0119 rosyjski artysta cyrkowy o chrapliwym g\u0142osie Iana McShane’a, a poni\u017cej para starzej\u0105cych si\u0119 artystek burleski w zawrotnych tonach Dawn French i Jennifer Saunders, kr\u00f3lowych brytyjskiej komedii telewizyjnej.<\/p>\n\n\n\n

A tego, co jest na ekranie, jest prawie za du\u017co do wch\u0142oni\u0119cia za jednym posiedzeniem: przebrane myszy i szkockie teriery; \u015bwiec\u0105ce kwiaty i gigantyczne owady. \u201eInny\u201d \u015bwiat, kt\u00f3ry eksploruje Koralina, jest fascynuj\u0105cy, ale tak\u017ce niepokoj\u0105cy. Wszyscy tam maj\u0105 guziki zamiast oczu, jak domowe lalki, a Koralina je\u015bli chce zosta\u0107, b\u0119dzie musia\u0142a sta\u0107 si\u0119 taka jak inni. Ta prosta, przera\u017caj\u0105ca operacja zapowiedziana w zapadaj\u0105cej w pami\u0119\u0107 sekwencji tytu\u0142owej otwiera piwnic\u0119 pe\u0142n\u0105 psychologicznych implikacji. By\u0142oby zbyt prosto powiedzie\u0107, \u017ce drzwi w \u015bcianie prowadz\u0105 bezpo\u015brednio do nie\u015bwiadomo\u015bci. Selick nie jest doktrynerskim freudyst\u0105, ale dostrzega intymny zwi\u0105zek mi\u0119dzy ba\u015bniami a mroczn\u0105, okultystyczn\u0105 moc\u0105 t\u0119sknoty, egzystencjalnego zam\u0119tu i niew\u0142a\u015bciwie ulokowanego pragnienia. \u201eKoralina i tajemnicze drzwi\u201d bada drapie\u017cne implikacje mi\u0142o\u015bci rodzicielskiej \u2014 \u017ce druga matka jest potworem z niew\u0142a\u015bciwie ulokowanym instynktem macierzy\u0144skim \u2014 ale opiera si\u0119 na odwadze i zdrowym rozs\u0105dku swojej bohaterki, kt\u00f3ra jest odporna, pomys\u0142owa i magicznie prawdziwa.<\/p>\n\n\n\n

\"zdj\u0119cie<\/figure>\n\n\n\n

Zdj\u0119cie: plakat do filmu Koralina, Focus Features
Logo DKKiF: Book by Komkrit Noenpoempisut from the Noun Project<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

16 listopada spotkali\u015bmy si\u0119 by rozmawia\u0107 o \u201eKoralinie\u201d Neila Gaimana i ekranizacji pod tytu\u0142em \u201eKoralina i tajemnicze drzwi\u201d w re\u017cyserii Henry’ego Selicka z 2009 roku. Neil Gaiman znany jest nie tylko jako pisarz fantastyki dzieci\u0119cej, ale te\u017c tw\u00f3rca powie\u015bci fantastycznych dla doros\u0142ych. Opowie\u015bci Gaimana, cho\u0107 pe\u0142ne wydarze\u0144 nadprzyrodzonych, zazwyczaj osadzone s\u0105 w realnym \u015bwiecie. Doskona\u0142ym… Czytaj wi\u0119cej »\u201eKoralina” Neil Gaiman oraz \u201eKoralina i tajemnicze drzwi” Henry Selick – spotkanie DKKiF<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":12686,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_stopmodifiedupdate":false,"_modified_date":"","_eb_attr":"","neve_meta_sidebar":"","neve_meta_container":"","neve_meta_enable_content_width":"","neve_meta_content_width":0,"neve_meta_title_alignment":"","neve_meta_author_avatar":"","neve_post_elements_order":"","neve_meta_disable_header":"","neve_meta_disable_footer":"","neve_meta_disable_title":""},"categories":[10,13],"tags":[104,720,722,721],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bpzoliborz.pl\/bpzoliborz\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14310"}],"collection":[{"href":"https:\/\/bpzoliborz.pl\/bpzoliborz\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bpzoliborz.pl\/bpzoliborz\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bpzoliborz.pl\/bpzoliborz\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bpzoliborz.pl\/bpzoliborz\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14310"}],"version-history":[{"count":12,"href":"https:\/\/bpzoliborz.pl\/bpzoliborz\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14310\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15163,"href":"https:\/\/bpzoliborz.pl\/bpzoliborz\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14310\/revisions\/15163"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bpzoliborz.pl\/bpzoliborz\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12686"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bpzoliborz.pl\/bpzoliborz\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14310"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bpzoliborz.pl\/bpzoliborz\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14310"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bpzoliborz.pl\/bpzoliborz\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14310"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}